| |
| |
| |||
| | ||
|
|
| |
| 14. Parafia i wieś Wójtowo | |||
1. Aktualności (Aktuelles)
2. Adresy i kontakt (Adressen und Kontakt)
3. Historia (Geschichte)
4. Literatura (Literatur)
1. Aktualności (Aktuelles)
Porządek nabożeństw: (Gottesdienste:)
w niedzielę - 9.00; 11.00 i 17.00, Sonn- und Feiertags
09.00, 11,00 und 17.00 Uhr
w dni powszednie: 19.00 (oprócz wtorku),
Werktags - 19.00 Uhr, außer Dienstag
2. Adresy i kontakt
Parafia NMP Królowej Męczenników, ul. Kwiatowa 19, Wójtowo
Proboszcz: ks. mgr Krzysztof Bumbul
tel. 089 - 513 97 50, kom. 0 601 665 078
e-mail: bumbul@parafia.wojtowo (proboszcz)
kalinowski@wmodn.olsztyn.pl (webmaster)
Internet: http://www.parafia.wojtowo.pl
3. Historia (Geschichte)
Wójtowo zostało założone 18 sierpnia 1359 (w tym roku jubileusz 650).
przez Kapitułę Warmińską jako majątek szlachecki.
Zasadżcą (Lokator) był rycerz Henryk, syn wójta kapituły Ernesta.
Do 01.02.1478 r. właścicielem majątku szlachecko-chełmińskiego a nie wsi,
był Albrecht von Wittchenwalde, od którego Kapituła odkupiła cały majątek i
przekształciła go w wieś czynszową.
W Wójtowie przebywał kilkakrotnie Mikołaj Kopernik w dniach: 11.12.1516,
26.03.1517, 30.03.1517 i 12.07.1517.
W dniu 22.01.1514 r. Kapituła nadaje nowy przywilej lokacyjny, w którym postanawia,
że z tych 45 łanów sołtys Peter Kratel otrzymije 1,5 łana. Z łanów czynszowych jest
do zapłacenia co roku 0.5 marki od łana. Z tego czynszu 3/4 otrzymuje zarząd
pogrzebowy oraz magister, który odmawia godzinki w katedrze fromborskiej.
Wznowienie lokacji nastąpiło w latach 1653 -1660, na prośbę sołtysa Clemensa Brauna.
Na początku XIX wieku wszyscy chłopi z Wójtowa i Silic stawiają opór przeciwko
obowiązku szarwarkowego. Spór trwał wiele lat.
Pierwsza szkoła z nauczycielem Johann Orgassa powstała w roku 1825.
W roku 1895 założono tu agenturę pocztową, a w dniu 25.07.1911 r. doszedł zakład
telegraficzny i publiczny telefon, a drugi u gospodarza Jagielskiego, w roku 1939 r.
W dniu 22.01.1945 r. rosjanie zamordowali Cecylię Grabosch,
uznaną przez władze kościelne jako męczennicę.
Dokładnie po 600-letniej przynależności Wójtowa do parafii Klebark Wielki
JE ks. arcybiskup Edmund, dekretem z maja 1999 wyłączył Wójtowo
z parafii Klebark Wielki z dniem 01.07.1999 r. tworząc własną parafię pod wezwaniem
NMP Królowej Męczenników, należącej do dekanatu Barczewo.
Odpust przypada 13 czerwca.
Pierwszym proboszczem został ks. mgr Krzysztof Bumbul, wzorowy kapłan i
wspaniały kaznodzieja.
4. Literatura
W ubiegłym roku ukazała się książka "Historia Parafii Klebark Wielki jej wiosek i okolic"
Strona 1 - 134 opisuje ogólną historię tych ziem (Warmii) z uwzględnieniem Parafii
Klebark i Wójtowa. Strona 239 - 253 opisuje historię wsi i parafii Wójtowa.
Strona 102 - 111 opisuje opór chłopów z Wójtowa i Silic przeciwko szarwarkowi na początku XIX wieku.
Ponadto strony 355 - 361, ujęte są statystyki i strukturę ludnościową Włjtowa.
Ksiązka obejmuje 384 stron, w tym 170 zdjęć, dokumentów i rysunków.
16 stron to zdjącia w kolorze, m.i. i z Wójtowa
Do nabycia w kancelarii parafialnej.
(Deutsche Version über Fittigsdorf, wersja niemiecka o Wójtowie)
1. Aktuelles: siehe oben
2. Adressen und Kontakt: siehe oben
3. Geschichte
Fittigsdorf gegründet am 18. August 1359 (Diesjahr ist Jubiläum 650 Jahre) nicht als Dorf,
sondern als adlig-kulmisches Gut. Das Domkapitel verschreibt für Heinrich, dem Sohn des
Vogtes Ernst über 45 Hufen bei Kleeberg. Am 1. Februar 1470 nach dem Städtekrieg,
kaufte das Domkapitel das Gut vom Albrecht von Wittchenwalde und verwandelte es in ein Zinsdorf.
Damit war also das ganze Gutsdorf mit seinen 45 Hufen in den Besitz des Domkapitels übergegangen.
Am 22. Januar 1514 gab dies nun dem Dorfe eine neue Handfeste und erneuerte sie um. ca. 1653- 60
auf Bitten des Schulzen Clemens Braun. 1656 hatte das Dorf 44,5 Hufen mit 15 Bauern.
In Fittigsdorf war Nikolaus Koppernikus 4 mal und zwar am: 11.12.1516, 26.03., 30.03., und
12.07.1517.
Als Abgabe zu leisten waren 1 Scheffel Weizen und Korn, 66 Hühner 18 Gänse und 9 Floren in bar.
Am Anfang des 19. Jahrhunderts haben die Bauern in Fittigsdorf mit denen in Quidlitz, über mehre Jahre
hinweg, heftigen Widerstand geleistet.
Die erste Schule mit dem Lehrer Johann Orgassa wurde 1825 gegründet. Es waren 36 Kinder in der
Schule angemeldet, wovon während der Visitation nur 5 anwesend waren. Seit 1927 war die Schule
schon 2 klassig.
Eine Posthilfestelle wurde 1895 im Dorf eingerichtet. Am 25.07.1911 kamen eine Telegraphenanstalt
und eine öffentliche Sprechstelle hinzu. 1931 kam noch eine zweite beim Besitzer Jagalski hinzu.
Die Zahl der Einwohner war: 1895 - 515, 1905 - 434, 1910 - 428, 1925 - 401, 1939 - 375 Personen.
Am 22.01.1945 ermordeten die Russen Cäcilie Grabosch, die von kirchlichen Behörden als
Märtyrerin anerkannt wurde.
Nach 600 Jahren Zugehörigkeit zum Kirchspiel Groß Kleeberg, wurde Fittigsdorf mit einer Urkunde
von S.E. dem Erzbischof von Ermland Edmund Piszcz als selbstständige Pfarrgemeinde.
Die Patronin ist die Heilige Maria, Königin der Märtyrer. Das Fest (Kirmes) ist am 13. Juni.
Als erster Pfarrer dieser Gemeinde wurde Krzysztof Bumbul berufen, ein eifriger Priester
und hervorragender Prediger.
Dem Pfarrer, dem Pfarrgemeinderat, allen Katholiken, Freunden und Gönnern wünsche ich
viel Erfolg bei der Gestaltung und dynamischer Entwicklung des Kirchlichen Lebens.
4. Literatur über das Dorf und Kirchspiel
Siehe Seite 8 das Buch, Die Kirchspiele Groß Kleeberg und Klaukendorf mit allen Ortschaften
einschließlich Wiranden und Elisenhof. Deutsche Version.
Siehe Seite 1, polnische Version über Das Kirchspiel Groß Kleeberg und Fittigsdorf.
Historia Parafii Klebark Wielki jej wiosek i okolic.
Beide Bücher wurden von mir verfaßt. Bei Interesse bitte ein e-mail: georg.kellmann@freenet.de